Nasze serwisy używają informacji zapisanych w plikach cookies. Korzystając z serwisu wyrażasz zgodę na używanie plików cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki, które możesz zmienić w dowolnej chwili. Więcej informacji odnośnie plików cookies.

Obowiązek informacyjny wynikający z Ustawy z dnia 16 listopada 2012 r. o zmianie ustawy – Prawo telekomunikacyjne oraz niektórych innych ustaw.

Wyłącz komunikat

 
 
politechnika

 Kultura europejska a demokracja



2. kwietnia 2005 roku odszedł od nas jeden z największych autorytetów moralnych współczesnego świata, humanista Papież Jan Paweł II. Kultura europejska straciła jednego z najwybitniejszych twórców zjednoczonej Europy powołanej do utwierdzania w świecie pokoju, demokracji, respektowania praw człowieka i wolności jednostki.
„ Umacniając świadomość jedności Europy wśród wszystkich narodów – także i tych, które nie są reprezentowane w waszej organizacji stwarzacie niejasne, niemal nie uświadomione poczucie zobowiązania Europy wobec jej własnych społeczeństw oraz pozostałych członków rodziny ludzkiej. Aby sprostać zadaniu wypełniania tych obowiązków, Europa musi odzyskać fundamentalne poczucie własnej tożsamości. Musi przezwyciężyć wszelką niechęć do uznania wspólnoty dziedzictwa i cywilizacji swoich społeczeństw i narodów, bo mimo iż rozdzielają je fizyczne, polityczne i ideologiczne granice, pozostają one złączone więzami wspólnej kultury, która je wszystkie autentycznie jednoczy” - Jan Paweł II ( audiencja dla Komitetu Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy).
„Demokracja jest narzędziem, które kanalizuje konflikty międzyludzkie i umożliwia ich rozwiązywanie – czasem nawet usuwanie, czasem osłabianie – bez użycia przemocy” [1]

Kultura europejska będąca filarem rozwoju demokracji rozprzestrzeniła się na cały świat upowszechniając swe wartości, systemy polityczne, wynalazki, sztukę, religię i języki.
1-y maja 2004 roku był dla niej kolejnym, wielkim wydarzeniem historycznym. Nowy układ geopolityczny, w którym również znalazła się Polska przekreślił porządek jałtański i spełnił marzenia większości Polaków, którzy przez kilkadziesiąt lat zmagali się z dwoma systemami totalitarnymi faszyzmem oraz komunizmem, czasami żelaznej kurtyny i przemocy. Po wejściu do Unii stanęliśmy wobec pytania o losy Polski jako narodu, w tym wielo-kulturowym i wielojęzycznym związku społeczeństw, który przeszedł demokratyczną transformację i przyłączył do 88 spośród 192 krajów świata, które Freedom House, amerykańska organizacja zajmująca się propagowaniem demokracji uznała za wolne.

Pomimo eurosceptycznych postaw przeciwników integracji, których genezy należy szukać w obawie przed utratą tożsamości narodowej, w kilka miesięcy po wejściu do Unii dwie trzecie Polaków wg badań OBOP uważało, że nic się w ich życiu nie zmieniło, jedna piąta, że jest gorzej, a jednocześnie przeszło połowa społeczeństwa była zadowolona z wejścia kraju do UE. Dlaczego? Co decyduje, że większość z nas patrzy pozytywnie w przyszłość i ufa, że życie we Wspólnocie Europejskiej da nam możliwości godnego rozwoju społecznego i osobistego? Czy wystarczy samo zaufanie, aby aktywnie zaistnieć w kulturze europejskiej ?

Nowożytna demokracja zachodnia, która stworzyła współczesne prawodawstwo i systematycznie doskonalony sposób jego stosowania, wolno wdrażany na naszym obszarze, jest produktem kultury zachodniej. Poprzez wystąpienie na przestrzeni wieków takich zjawisk jak: pluralizm społeczny, system klasowy, społeczeństwo obywatelskie, wiara w rządy prawa, indywidualizm, tworzyła szczególnie korzystne warunki funkcjonowania struktur państwowych i społecznych. Postęp demokratycznych przemian skorelowany był z rozwojem ekonomicznym.

Wytwarzanie coraz większych prywatnych i publicznych zasobów wymuszało ich dystrybucję w celu zaspakajania istotnych potrzeb społecznych, a poprzez to następował zrównoważony rozwój gospodarczy. Rozbudowany system gospodarczy prowadził do tworzenia się niezależnych ośrodków władzy, opartych nie tylko na państwowej kontroli akumulacji kapitału, stosowanych technologii, jakości urbanizacji, itd., ale i powstania różnorodnych form współfinansowania systemów oświaty, skutkujących powstaniem bardziej świadomego społeczeństwa, egzekwującego prawa do wywierania wpływu na politykę w celu ochrony swoich interesów, organizowania związków zawodowych, partii politycznych i instytucji obywatelskich w sposób rzeczywisty, a nie deklaratywny.
Państwo demokratyczne nie jest bowiem narzędziem narodu, ale wspólnoty obywateli, aktywnie uczestniczącej na różnych poziomach w dużych i małych sprawach życia publicznego. Świadomym obywatelem nie jest się od razu. Samodzielną, samodzielnie działającą, zdolną do rozwiązywania problemów, zdolną do życia, a także wartościową osobowość kształtują procesy edukacyjne na wielu płaszczyznach: politycznej, społecznej i interkulturowej.

W ramach poszukiwania źródeł do opracowywania materiałów dydaktycznych dla studentów nawiązałam kontakt z ponadpartyjną edukacyjną instytucją niemiecką Zentrale für Politische Bildung [2], zajmującą się propagowaniem i wzmacnianiem demokracji poprzez organizację konferencji, sympozjów, kampanii politycznych, wyjazdów naukowych oraz wydawanie broszur, książek, czasopism, płyt CD i materiałów metodyczno-dydaktyczych. Bardzo dobrze opracowane tematy polityczne, społeczne i socjokulturowe stały się dla mnie cennym bodźcem nie tylko do opracowania programu nauczania, ale wywołały refleksję nad możliwościami budowania podobnego modelu edukacyjnego w naszym kraju. Pogłębianie wiedzy na temat dziedzictwa kulturowego Europy i umiejętności życia w Europie prowadzi do lepszego zrozumienia otaczającego nas świata, a poprzez to daje możliwości do pokojowego i aktywnego w nim uczestnictwa.



Literatura:
[1] Leszek Kołakowski, Mini wykłady o maxi sprawach, Wydawnictwo Znak, Kraków 2004
[2] Landeszentrale für politische Bildung, 
http://www.Ipb.bwue.de

Małgorzata Pomorska,
Gazeta Politechniki 2005/04

 


 

 

 

 

 

 

Studium Języków Obcych
ul. Podkarpacka 1, 35-082 Rzeszów,
tel.: +48 17 865 13 04, fax: +48 17 854 72 80, e-mail: